zasady mediacji

Mediacja jest procesem, który w związku ze swoim indywidualnym charakterem i celem, nie posiada uregulowań dotyczących terminowości, czynności i postanowień. Jednak te, które ustawodawca wdrożył w życie oraz specyfika procesu mediacyjnego, są podstawą obowiązujących zasad.

mediacja

Mediacja stanowi dobrowolny i poufny proces, w którym profesjonalna, niezależna i bezstronna osoba, za zgodą stron, pomaga im poradzić sobie z konfliktem. Proces mediacyjny prowadzi do: 

  • określenia kwestii spornych;
  • zmniejszenia barier komunikacyjnych;
  • opracowaniu propozycji rozwiązań, które będą korzystne dla osiągania głównych celów, które strony niezależnie przyjęły do osiągnięcia;
  • zawarcia porozumienia potwierdzonego ugodą.

Zaletą mediacji jest szukanie rozwiązań, które przyniosą nam w przyszłości korzystne rezultaty. Skupienie się na przyszłości powoduje, że umysł człowiek zaczyna myśleć twórczo z korzyścią dla siebie samego, swojego przedsiębiorstwa, swojej przyszłości. Przyjęcie trybu sądowego prowadzi do skupiania się na przeszłości, której Strony już nie zmienią. Strony skupiając się nad przyszłością w trakcie rozmów mediacyjnych negocjują korzystne dla siebie warunki ugody, o których zgodność z merytoryką dziedziny i prawa dba mediator. Ugoda zawarta przed mediatorem, po zatwierdzeniu przez sąd nabiera mocy ugody zawartej przed sądem. Zatwierdzona przez nadanie klauzuli wykonalności, jest tytułem wykonawczym. Skierowanie wniosku do sądu o zatwierdzenie ugody przez sąd nie wymaga wniesienie opłat.

zasady mediacji


Zasady mediacji mają na celu pełnienie roli wytycznych dla prowadzenia spotkań mediacyjnych z zachowaniem cech, które powodują, że mediacja jest skuteczną metodą rozwiązywania konfliktów.

Zasady mediacji:

  • dobrowolność,
  • poufność (niejawność),
  • odformalizowanie,
  • dobra wiara i szacunek,
  • autonomia konfliktu.

dobrowolność

Uczestnictwo w mediacji wypływa z dobrej woli uczestników. Zasada dobrowolności została zapewniona przez ustawodawcę w art. 1831 §1 KPC, który jako pierwszy dedykowany w serii regulacji procesu mediacji mówi „Mediacja jest dobrowolna”. O zachowanie tej zasady dba mediator. Zgodnie z art. 1836 §2 pkt 4 KPC „mediacja nie zostaje wszczęta, gdy strona nie wyraziła na nią zgody”. Zachowanie tej zasady obowiązuje podczas całego procesu mediacji. Zapewnienie dobrowolności powoduje wykluczenie przymusu i blokady, co stanowi istotny czynnik sprzyjający powodzeniu mediacji. Działania, które człowiek podejmuje dobrowolnie, wykonuje przyjmując w naturalny sposób finał jako dobry rezultat.

poufność  (niejawność)

Zasada poufności mediacji dotyczy niejawności postępowania oraz uprawnienia do zwolnienia stron mediacji z tajemnicy postepowania mediacyjnego. Jest to szczególnie ważna zasada w związku z gwarancja bezpieczeństwa oraz komfortu psychicznego mediacji. Oznacza to, że strony mogą prezentować swoje stanowisko oraz racje bez obaw, że informacje zostaną wykorzystane przed sądem w związku z powołaniem się na przebieg mediacji lub powołaniem na świadka uczestników procesu mediacyjnego. Przedstawienie informacji drugiej stronie sporu, ustawodawca zabezpieczył przed ich wykorzystywaniem w sprawach sądowych art. 1834 §3 KPC.

odformalizowanie

Odformalizowanie mediacji oznacza, że nie ma stałej obowiązujących dla każdej mediacji procedury prowadzenia jej przebiegu. Ustawodawca wskazuje na inicjowanie mediacji na podstawie umowy o mediację, która posiada formę umowy mediacyjnej lub klauzuli mediacyjnej w umowie biznesowej oraz postanowienia sądu. Każda z tych form zapewnia przyjęcie ostatecznego kształtu procedury i metod prowadzenia mediacji przez mediatora w porozumieniu ze stronami. Mediatorów nie obowiązuje procedura procesowa także w zakresie pełnomocników.

dobra wiara i szacunek

Dobra wiara dotyczy wszystkich stron mediacji. Oznacza gotowość do wysłuchania argumentów, gotowość do ustępstw i zawarcia ugody. Porozumienie mediacyjne powinno być pozbawione manipulacji drugą stroną lub mediatorem.

Szacunek dotyczy standardu komunikacji stron z poszanowaniem godności oraz cierpliwości w wysłuchaniu stanowiska drugiej strony, kontrargumentów lub wersji wydarzeń drugiej strony, ze zrozumieniem swoich racji i drugiej strony.

Mediator wyraża swoją wiarę i szacunek, poprzez neutralność i bezstronność wobec wiary Stron zachowując swoją profesjonalną wiedzę dla przedstawienia, za zgodą stron, racjonalnych propozycji rozwiązania konfliktu z korzyścią dla wszystkich stron mediacji. Realizację tego obowiązku zapewnia szacunek mediatora wobec prezentowanych przez strony postaw i oczekiwań.

autonomia konfliktu

Autonomia konfliktu pozwala na zachowanie pełni władzy decyzyjnej stronom sporu przez cały czas trwania mediacji, co stanowi, że konflikt jest własnością stron. Strony jako właściciele sporu mają prawo do decyzji co do stylu przebiegu mediacji oraz decyzyjności w trakcie jej przebiegu i zakończenia. Koordynatorem mediacji od strony merytorycznej oraz zgodności z prawem jest mediator, który także odpowiada za stronę organizacyjną procesu mediacji.